
Wspomnienia Alfreda Mrohsa
„Minęły żniwa i 8 sierpnia (1945 roku) rano dom został obstawiony przez milicję, która nakazała nam się w 10 minut spakować i opuścić dom. Matka zabrała tylko bieliznę, 3 koce i narzutę. Gdy podeszliśmy do samochodu były już tam inne rodziny.…
Annaberg i chichot historii
Archiwum Federalne posiada akta z zasobu ministerstwa spraw wewnętrznych w sprawie budowy amfiteatru i mauzoleum. Oto ciekawostki: Annaberg Zdrój Budowa mauzoleum i schroniska spowodowała nawał turystów na malutką osadę przy klasztorze annogórskim. Gmina pisze więc pisma do ministerstwa spraw wewnętrznych. Volksbund…
„Juden raus”
Obowiązkową lekturą są wspomnienia Hubertusa Mynarka. Urodzony w Strzelcach zrobił w Niemczech karierę jako pisarz i filozof. Dlatego też krytycznie opisuje losy swojej rodziny w chwili dojścia do władzy nazistów, losy swoich sąsiadów, swoją fascynację HJ. Szczególnie ciekawy jest opis zajęcia…
Strzelecki milioner zamawia kryształy
ilustrowana gazeta berlińska donosi: W roku 1887 dostawca dworu Wentzel wezwał mistrza Fischera ze Szklarskiej Poręby do Wrocławia, aby wykonał kosztowny serwis dla hrabiego Tschirsky Renarda z Wielkich Strzelec. Hrabia zamówił ten serwis z okazji wizyty cesarza na polowaniu; później kazał…
500 lat cechu rzeźników w Strzelcach wkrótce
„Nikt, kto ma żonę, nie może zostać przyjęty do nauki rzemiosła rzeźnickiego; przyjmować wolno jedynie uczciwego młodzieńca, silnego i zdrowego, a szczególnie syna mistrza, który ma już wstępne pojęcie o rzemiośle, … A kto zostaje mistrzem, powinien w ciągu roku się…
Petr Strzela z Suchej
Chyba najpiękniejszy nagrobek w powiecie strzeleckim: Petra Strzeli z roku 1600 w kościele w Suchej. Inskrypcja w języku czesko-śląskim brzmi (L) ETHA PANIE MWC W PYRWNI SOBOTV PO TRZECH KRALIGH GEST W PANV VSN(VL) VRO ZENY PAN PETR STRZELA Z WYRAHV…
„Propter mariti impotentiam”
Caspar Thiel – 1795 rok i rozwód „Propter mariti impotentiam” Dziś kolej na opowieść o Casparze Thillu – moim 5x pradziadku. Jest on ja tyle ciekawy, że zasłużył na wielokrotne wpisy na marginesie księgi chrztów parafii Szczedrzyk. A był to wątpliwy…
Emerytura w Rozmierce w roku 1568
Cudownie było być emerytem i szlachcicem w roku 1568. Pawel Nawoy przekazał cały majątek synom a sam zostawił sobie folwarczek w Rozmierce, z rybniczkiem, karczmą i wałachem. Oto dokumenty związane z przekazaniem majątku na synów i podziałem. Znajdziecie nazwiska mieszkańców Rozmierki…
Powiązania Czamborów z Karłowic i i rodu Strime na przełomie 13 i 14 wieku z Hinczą z Rogowa
Powiązania Czamborów z Karłowic, Gorzowa Śląskiego, Błotnicy i Strzelina na przełomie 13 i 14 wieku z Hinczą z Rogowa Joanna Mrohs Kadłub, 12.10.2026 Punktem wyjścia niniejszych rozważań jest wzmianka zawarta w Topographisches Handbuch von Oberschlesien autorstwa Felixa Triesta, zgodnie z którą…
1565 sprzedaż młyna w Adamowicach
Skaczemy do roku 1565 (w księdze ziemskiej księstwa opolsko-raciborskiego). Za czasów Maksymiliana drugiego Habsburga, stawiła się „robotna mlynarzka gsautz zdrawa na tiele y rozumie” i zgłasza do kancelarii hetmana strzeleckiego, że sprzedała młyn, który otrzymała jako wiano, a leżący w Adamowicach…
1559 sołtysi Rozmierzy
Jest rok pański 1559 i 33 rok z rzędu panowania cesarza Ferdynanda Habsburga na przejętym Śląsku. Przed hetmanem (urzędnikiem cesarskim wtedy) strzeleckim Girzikiem Zyrowskim „wystupili gsau robotni nam mili Mruz a Waniek Ssoltysowie z Welke Lozymiry w kraginie nasse Strzeleczke …”.…
Wyspa Rehdantza
Gmina rozpoczyna rewitalizację wyspy Rehdantza. Chcę więc przypomnieć jej początki: „W imieniu śląskich urzędników leśnych, górniczych i hutniczych, przedstawiam uniżenie prośbę o wsparcie finansowe w postawieniu pomnika na cześć nadleśniczego królewskiego Rehdantza” – tak rozpoczyna się pismo skierowane do ministra administracji…
1871 – strzelecki kulturkampf a pojedynek Elsnera z Goradze …
Uwaga! Na hasła Bismarck i kulturkampf rozgrzewają się się fora internetowe. Zrozumiałe. Bismarck traktował Polaków skrajnie nieufne, paternalistyczne i germanizacyjne. Na pocieszenie – negatywne podejście miał też do Bawarczyków. Ze względu na ich bliskość z kościołem katolickim zarzucał im brak lojalności…
Lukaschek: Nastroje na Śląsku w 1925 roku
Hans Lukaschek od 1922 roku był przedstawicielem Niemiec w Górnośląskiej Komisji Mieszanej. W 1927 roku został jednak usunięty z województwa śląskiego za szpiegostwo polityczne. W archiwum federalnym znajduje się dowód na jego szpiegostwo: raport z roku 1925 skierowany do sekretarza generalnego…
Weryfikacja tezy o germanizacji
Część 3 artykułu o koloniach Fryderyka na Śląsku – weryfikacja tezy o germanizacji … „Z punktu widzenia niemczyzny należy uznać za błąd, że król przywiązywał tak małą wagę do budowy kościołów. Wniosek kolonistów z Plümkenau (Radomierowice) o budowę domu modlitwy został…
Kolonie Fryderyka na Śląsku – kolonie prywatne
Poniżej już kolejny artykuł architekta Johannesa Reischela. Jego materiały są niezwykle wartościowym źródłem historycznym, ponieważ posiadał on dostęp do kompletnych przedwojennych archiwów wrocławskich. Niestety wojna i powodzie te archiwa bezpowrotnie uszkodziły. Dziś prezentuję tłumaczenie pierwszego artykułu z serii o koloniach zakładanych…
Hüttendorf
Dziś kolonii Hüttendorf [wieś hutnicza] nie znajdziesz na żadnej mapie, gdyż w roku 1929 została włączona do Ozimka. Teren starej kolonii pokrywa się z dzisiejszą ulicą Wyzwolenia. A jak sama nazwa mówi, jej początki były ściśle związane z hutą. W roku…
Kolonie Fryderyka na Śląsku
Johannes Reischel Kolonie Fryderyka na Śląsku Poniżej już kolejny artykuł architekta Johannesa Reischela. Jego materiały są niezwykle wartościowym źródłem historycznym, ponieważ posiadał on dostęp do kompletnych przedwojennych archiwów wrocławskich. Niestety wojna i powodzie te archiwa bezpowrotnie uszkodziły. Dziś prezentuję tłumaczenie pierwszego…
Strzelecki kat Ganser
Każdy ma swoje narzędzia pracy. Z prawej narzędzia strzeleckiego kata o nazwisku Gausert (zmarłego 1877). Tak pisze The Illustrated London News w roku 1907. Znajdujemy jednak inny ślad kata z roku 1850. Intelligenz- und Wochenblatt für Frankenberg mit Sachsenburg und Umgegend…
Das Ende
Zbliża się 21 styczeń, data zniszczenia miasta Groß Strehlitz. Publikuję tekst opisujący tamte dni z perspektywy niedalekiego Izbicka, gdzie mieszka rodzina Strachwitz. Maria Luise zebrała po wojnie informacje o powiecie strzeleckim w publikacji „Geschichte des Annaberglandes”. Oto przedostatni rozdział: Koniec: Nadchodzą…
Woda
Głęboko pod ziemią mamy skarb. Wodę. Zbiornik podziemny zwany fachowo GWZP 333. Jednakże pomiary wykazują, że zaczyna wysychać. Prasa sugeruje, że winne są kopalnie kamienia, a dokładnie ich odwadnianie. A może jest inny czynnik. Widać to wyraźnie na starych mapach: dolina…
Reformacja na ziemi strzeleckiej
Trwa wojna trzydziestoletnia. Biją się w niej zasadniczo katolicy z protestantami. Peter Ernst II. von Mansfeld, najemnik na służbie króla duńskiego, pokonany przez katolickiego generała Wallensteina pod Dessau w roku 1626, przedziera się wraz ze swoimi żołdakami z północy na Węgry,…
„Trzydniowi strzeleccy żydzi”
Jest to opowiadanie o radykalizacji nauczycieli i uczniów strzeleckiego liceum. O ty, że nawet ksiądz nauczył się salutu niemieckiego. O ty, że strzeleccy żydzi byli trzydniowi i nie chcieli wyjechać, bo czuli się Niemcami. Autorem jest Ezra Feinberg, urodzony 22.4.1922 w…
Cmentarzysko prapraprapra…dziadów
Jadąc od strony Rozmierki, zaraz za Kronospanem po lewej stronie przy wjeździe do znajduje się jedno z najstarszych cmentarzysk w naszej okolicy. Około 3000 lat temu wykształca w naszej części Śląska kultura, którą wyróżniają podobne zwyczaje pogrzebowe i kultura materialna. Nazwano…
Morderstwo z miłości w Carmerau
Małe miejscowości trafiają zazwyczaj do gazet tylko w kilku przypadkach: wojna lub mord. Tak też jest w przypadku Spóroka. Pojawia się w gazetach w roku 1921 i potem w 1929, gdy Johann Kokott zabił swoją narzeczoną Konstantine. Oto szczegółowy raport z…
Izbicko – tabernakulum z trumien
Frankenbergów Przepastne archiwa jemielnickiego klasztoru zawierają pamięć naszego regionu. Między innymi znajdują się w nich odpisy aktów fundacyjnych dla lokalnych kościołów. Obok aktów fundacyjnych dla Jemielnicy, Rozmierzy, Wysokiej, Żyrowej, Otmic, Dolnej, Kamienia Śląskiego i Szymiszowa, znajdujemy fundacje dla kościoła w Izbicku.…
Przepis na tragedię – sąsiedzka wrogość w czasach politycznej zawieruchy
Będzie to historia o czasach, gdy wielka polityka była w stanie obudzić w ludziach najniższe instynkty, nakręcić spiralę nienawiści w najmniejszych lokalnych społecznościach, robiąc z sąsiadów wrogów i zbrodniarzy. Nazwiska i imiona głównych aktorów zostały przeze mnie zmienione, gdyż misją tego…
1891 – powstaje związek sikawkowy dla gminy Kadłub, Borycz, Krośnica i Osiek
Od kiedy działa straż pożarna w Kadłubie? Wiemy to dzięki książce Piotra Smykała i Edwarda Dalibóg: Dzieje pożarnictwa na ziemie strzeleckiej. W książce autorzy opisują moment, gdy przepisy prawa nadały powiatom uprawnienie do uregulowania sprawy pożarnictwa w powiecie. Nakazano więc utworzenie…
Przystrojona girlandami lokomotywa w Malapane
To musiał być imponujący widok w roku 1858 na dworu w Ozimku: przystrojona girlandami i buchająca parą lokomotywa, przy akompaniamencie orkiestry wjeżdża na dworzec! Dzięki Schlesische Zeitung z roku 1858 wiemy, jak wyglądało uroczyste otwarcie linii kolejowej Opole-Tarnowskie Góry. Koleje żelazne…
Dziennik szkoły w Karmerau
Spórok posiada jeszcze oryginalny dziennik szkolny. Jrst w nim mój prapradziadek. oto jego kariera szkolna. Numer 135, Friedrich Krentscher syn Martina chałupnika, urodzony 4.2.1827, rozpoczął naukę w roku 1834 w wieku 7 lat, w szóstej klasie opuścił 120 dni, w siódmej…
Coś poszło nie tak. Proszę odświeżyć stronę i/lub spróbować ponownie.
