Szperanie w aktach to jak podróż w czasie. Czasami jednak trafiają się perełki, które powodują dreszczyk emocji. Taką perełką są te dokumenty z archiwum w Opolu. Pochodzą z archiwum powiaty opolskiego i mówią o założeniu jednej z dziesiątek kolonii fryderycjańskim na Górnym Śląsku. Pierwszy dokument do odpis edyktu Fryderyka Wielkiego o takim brzmieniu: Z BoskiejCzytaj dalej „Derschau”
Archiwa autora: Joanna Ania Mrohs
Od fake newsa do ludobójstwa kulturowego – kariera Utikala z Grodźca w NSDAP
W roku 1941 Sztab Operacyjny Rosenberga wysyła z Paryża do Rzeszy 6.000 skrzyń wypełnionych dokumentami, a 30 wagonów wypełnionych skonfiskowaną sztuką jedzie na rozkaz Führera na południe Niemiec. Tą informacje umieszcza w tajnym raporcie z 1941 roku Gerhard Utikal – wtedy 29-latek pochodzący z małej wioski pod Ozimkiem o nazwie Grodziec, który robi w NDSAPCzytaj dalej „Od fake newsa do ludobójstwa kulturowego – kariera Utikala z Grodźca w NSDAP”
Wspomnienia zdemobilizowanego żołnierza w Spóroku 1945
Dziki Zachód – tak był nazywany Śląsk zaraz po wojnie po przejęciu byłych terenów niemieckich przez polską administrację. Wpadły mi w rękę jakiś czas temu wspomnienia polskiego żołnierza Wieńczysława Hejnemana, który po demobilizacji, z rodzinnego Żytomierza przeniósł się na Górny Śląsk. *** […] W Szczecinie zdemobilizowałem się (do końca), zdałem broń. Po tym wszystkim przypadkowoCzytaj dalej „Wspomnienia zdemobilizowanego żołnierza w Spóroku 1945”
Kolonia Carlsthal (śl. Kasztal) 1824
1827: mapa z kolonią Carlsthal Kolonia założona w roku 1824 przez hrabiego Renarda w Strzelcach Wielkich. Składała się z 10 parceli, z przynależnymi 3 morgami pola i 30 rutami kwadratowymi lasu. Koloniści otrzymali parcele na własność. Koloniści musieli najpierw wykarczować przydzielone działki o potem wybudować na nich dom. Drewno do tego celu pochodziło z pańskiegoCzytaj dalej „Kolonia Carlsthal (śl. Kasztal) 1824”
Ostatnia i pierwsza pieśń
Kadłubska szkoła ma kronikę szkolną. Ostatni wpis w kronice pochodzi z 1991 roku i został wykonany przez Emilie Miensok, z domu Anderwald (1921-2009). „21.1.1945 roku po raz ostatni w kościele w Starenheim (wtedy tak się Kadłub nazywał) zabrzmiała pieśń w języku niemieckim. W ten dzień o 10.00 rano proboszcz Pilot odprawiał mszę. Pod kościół podjechałyCzytaj dalej „Ostatnia i pierwsza pieśń”
Kadłub – wydrążony pień do ujęcia wody
Zgodnie z opnią prof. Udolpha, slawisty i onomastyka, nazwa Kadłub pochodzi od: Nazwy miast Polski IV S. 245: Słownik etymologiczny nazw geograficznych Śląska, Bd. 4, S. 118f.: Nazwa występuje też na obszarze Niemiec: Aus einer Diskussion um den Ortsnamen Garlipp in Deutschland: Kalübbe (Kr. Plön) hat A. Schmitz, Die Orts- und Gewässernamen des Kreises Plön, Neumünster 1986,Czytaj dalej „Kadłub – wydrążony pień do ujęcia wody”
Jak żołnierz straszliwej armii Napoleona został szewcem w Jemielnicy
Czasami w księgach kościelnych spotyka się historię zwykłych ludzi, niesionych falą wielkiej historii. W jednym wpisie w jemielnickich księgach kościelnych trafiłam na takiego człowieka. Był na tyle egzotycznym mieszkańcem Jemielnicy, że ksiądz poświęcił mu dwustronicową adnotację na marginesie księgi kościelnej. Oto ona: „Tutaj jest wspomniany Franciscus Saluzzo po italiańsku jednak Salicco, pochodzący z księstwa PiemontuCzytaj dalej „Jak żołnierz straszliwej armii Napoleona został szewcem w Jemielnicy”
Sponsoring w roku 1777 grafa von Tenczin dla szymiszowskiego kościoła pod warunkiem, że ksiądz „… we wszystkie niedziele i święta po mszy świętej wytłumaczy ewangelię w krótkim i wyraźnym kazaniu…”
Przepastne archiwa jemielnickiego klasztoru zawierają pamięć naszego regionu. Między innymi znajdują się w nich odpisy aktów fundacyjnych dla lokalnych kościołów. Obok aktów fundacyjnych dla Jemielnicy, Rozmierzy, Wysokiej, Żyrowej, Otmic, Izbicka Dolnej i Kamienia Śląskiego, znajdujemy fundacje dla kościoła w Szymiszowie (wybudowanego w 1609 jako kościół ewangelicki). Kościół w Szymiszowie na zabytek.pl Jeden z najstarszych wpisówCzytaj dalej „Sponsoring w roku 1777 grafa von Tenczin dla szymiszowskiego kościoła pod warunkiem, że ksiądz „… we wszystkie niedziele i święta po mszy świętej wytłumaczy ewangelię w krótkim i wyraźnym kazaniu…””
1804 – w Kadłubie powstaje szkoła
W zasobie opolskiego konserwatora zabytków znajduje się też dokumentacja budynku pierwszej szkoły w Kadłubie. Klasycystyczny budynek powstał w 1804 roku w dzielnicy Piec (w bezpośrednim sąsiedztwie ówczesnej huty żelaza). Wybudowany z cegły, drewna i dachówki. Zauważyć należy, że wszystkim budynkom towarzyszyły do niedawna drzewa, które dziś są skrupulatnie wycinane. Elementem, który zniknął prawie z naszejCzytaj dalej „1804 – w Kadłubie powstaje szkoła”
Koło nawadniające grafa Strachwitza
Jako że Kadłub leży na piaszczystych terenach, często latem łąki są bardzo suche. Z tego powodu graf Strachwitz postanawia w roku 1900 wybudować system nawadniania na łąkach należących do jego majątku, który w przeważającej części bazował na gospodarce leśnej. Wedle metod starożytnych Egipcjan wybudował koło wodne do nawadniania systemu kanałów. Koło wodne wygląda jak zwykłeCzytaj dalej „Koło nawadniające grafa Strachwitza”
Kadłub / Kadlub 